ریشه‌یابی روان‌کاوی؛ از معمای هیستری تا کشف ناخودآگاه با زیگموند فروید

هنگامی که شما به عنوان یک روان‌پزشک یا روان‌شناس بالینی وارد حوزه علوم رفتاری و روانی می‌شوید، تقریبا غیرممکن است که با نام زیگموند فروید برخورد نکنید. در مقدمه و تاریخچه بحث اکثر کتاب‌ها و بیماری‌های روانی، نام او به چشم می‌خورد. با این حال، بسیاری از دانشجویان و متخصصان تنها تعاریف دست‌دوم از افکار او را شنیده‌اند. آیا فروید واقعا یک قهرمان علمی در کنار گالیله و داروین بود، یا قضاوت‌های شخصی خود را به عنوان علم مطرح می‌کرد؟

این دوره آموزشی، یک سفر عمیق و بی‌واسطه به درون آثار و افکار زیگموند فروید است. ما قصد داریم مجموعه‌ای بالغ بر ۵۰۰۰ صفحه و ۲۶ جلد از تالیفات خود او را مستقیما مطالعه کرده و به بحث بگذاریم. این دوره تنها به زندگی فروید محدود نمی‌شود؛ بلکه درک تکامل بخش مهمی از روان‌پزشکی و روان‌درمانی در اروپا، از حدود سال‌های ۱۸۸۰ تا ۱۹۴۰ را پوشش می‌دهد.

شروع این ماجراجویی علمی از اکتبر ۱۸۸۵ و با دریافت بورس تحصیلی فروید (جوبیلی فاند) آغاز می‌شود. در این دوره، شما همراه با فروید جوان از وینِ محافظه‌کار به پاریس سفر می‌کنید تا در بیمارستان تاریخی سالپتریر، تحت آموزش‌های ژان-مارتن شارکوی بزرگ قرار بگیرید. ما در این مسیر، معمای پیچیده “هیستری” را بررسی می‌کنیم؛ بیماری عجیبی که مکتب مادی‌گرای آلمان آن را تمارض می‌دانست، اما مکتب پاریس آن را یک بیماری واقعی و قانون‌مند تلقی می‌کرد.

شما متوجه خواهید شد که چگونه فروید با مقایسه فلج‌های ارگانیک (عصبی) و فلج‌های هیستریک، به این نتیجه رسید که در هیستری، بدن به گونه‌ای رفتار می‌کند که گویی آناتومی اصلا وجود ندارد. همچنین، به دنیای پر رمز و راز “هیپنوتیزم” در قرن نوزدهم وارد می‌شویم. تقابل دو مکتب بزرگ آن زمان، یعنی مکتب نانسی (که هیپنوتیزم را صرفا تلقین روانی می‌دانست) و مکتب سالپتریر (که معتقد به تغییرات فیزیولوژیک بود) را موشکافی می‌کنیم.

در نهایت، با بررسی مقالات اولیه فروید و درمان‌های مبتنی بر هیپنوتیزم او، ریشه‌های شکل‌گیری مفاهیمی مانند “ضد اراده” (Counter-will) و تاثیر افکار سرکوب‌شده در ایجاد علائم جسمانی را کشف خواهیم کرد. این دوره به شما کمک می‌کند تا به جای حفظ کردن تئوری‌ها، روند شکل‌گیری آن‌ها را در بستر تاریخ لمس کنید و به یک کلینیسین با دیدگاهی عمیق‌تر تبدیل شوید.